Als je COPD hebt, kan bewegen behoorlijk tegenstrijdig voelen. Je loopt de trap op en bent buiten adem. Een wandeling kost meer moeite dan vroeger.
Even stofzuigen of boodschappen doen kan al genoeg zijn om te moeten gaan zitten. Dan is het logisch om te denken: ik moet het maar wat rustiger aan doen.
Toch kan minder bewegen ervoor zorgen dat je steeds minder kunt.
Wanneer je minder actief bent, gaat je conditie achteruit en neemt ook je spierkracht af. Daardoor kosten dezelfde dagelijkse dingen steeds meer energie. De trap wordt zwaarder, je loopt wat minder ver en neemt vaker rust. Voor je het weet ontstaat er een patroon waarin je steeds minder gaat doen.
De longschade zelf kunnen we niet herstellen met training. Maar we kunnen wel werken aan hoe efficiënt je lichaam omgaat met de beschikbare zuurstof en energie. Maar we kunnen wél werken aan hoe goed je lichaam omgaat met de lucht en energie die beschikbaar zijn. Sterkere spieren kunnen een activiteit efficiënter uitvoeren. Een betere conditie zorgt ervoor dat je meer aankunt. Daardoor kunnen dagelijkse bezigheden uiteindelijk minder inspanning kosten.
Dat betekent niet dat je vanaf morgen flink moet gaan sporten. Begin vooral bij iets wat bij jou past. Maak bijvoorbeeld iedere dag een wandeling, ook als die maar tien minuten duurt. Sta een aantal keer achter elkaar op uit een stoel om je beenspieren te trainen. Pak wat vaker de fiets of verdeel activiteiten over de dag.
En ja, daarbij mag je best wat buiten adem raken. Benauwdheid bij inspanning kan spannend zijn, zeker als je COPD hebt. Daardoor gaan sommige mensen bewegen vermijden. Het helpt om te leren herkennen wat normale inspanningsbenauwdheid is en wanneer je beter even gas terug kunt nemen.
Heb je COPD en merk je dat je wereld steeds wat kleiner wordt omdat bewegen meer moeite kost? Wacht dan niet tot je bijna niets meer durft of kunt. Kijk naar wat nog wél lukt en bouw van daaruit verder.
Want misschien worden je longen niet beter, maar jij kunt wel sterker en fitter worden.
Marre Harmelink
COPD-fysiotheraut
